Schrobben

Na het verzoek tot de handeling zelf volgt er altijd nog een mijn extra aanwijzing. Dit omdat ik de regie heb en om misverstanden te voorkomen.

Maar op dat moment duidelijk zijn heb ik mijzelf wel eigen moeten maken, want feitelijk leek mij het niet nodig. Immers, tandenpoetsen is heel vanzelfsprekend toch? Die aanwijzing blijft meestal beperkt tot de vraag of alle hoeken en gaten gepoetst kunnen worden. Ook al is hierbij mijn intentie dat ik graag grondig gepoetst wil worden, kennelijk kan men met mijn woorden alsnog alle kanten op. Aangezien vooraf een uitgebreide uitleg geven over wat ik zoal wens naar mijn idee enigszins denigrerend over zou kunnen komen, beperk ik mijzelf tot die ene zin. Nogmaals, iedereen snapt immers hoe tandenpoetsen werkt. En daar sla ik kennelijk de plank volledig mis.

Zodra iemand de steentjes in mijn waffel gaat schrobben, rijst vooraf de vraag wat ik kan verwachten. Helemaal als de uitvoerder dit nog nooit, of lang geleden bij mij heeft gedaan. Het gaat hier immers om een intense en best wel intieme handeling, nogal binnen mijn comfortzone. Welke techniek kan ik verwachten? In welke volgorde wordt er gewerkt? Vandaar dat ik soms zo clever ben om uit voorzorg, naast die standaardaanwijzing toch maar een kort verwachtingspatroon aan te bieden. Inmiddels heb ik genoeg ervaring dat de behandeling anders verloopt dan dat ik zou willen. Ook al heb ik volgens mij duidelijke aanwijzingen gegeven. Hoezo frustrerend?  Ooit was er een tijd van zelf doen, poetsen zonder nadenken. Das war einmal.

In ADL-ers die bekender zijn is er meestal wel vertrouwen, want zij kennen vaak mijn verwachtingen wel. Als er toch moet worden overlegd, dan zullen dat slechts kleine aanwijzingen zijn. Niet over het verbeteren van de ander, wel om aanpassen zodat ik als cliënt tevreden ben. Al vind ik mijzelf best wel flexibel en snap ik heel goed dat niet ieder mens en dus ook iedere ADL-er gelijk is, ook ik heb zo mijn voorkeuren en verwachtingen.

Trouwens, of ik überhaupt het gesprek aanga - vooraf of achteraf - hangt ook van de situatie af. Wellicht vergeet ik het gewoon of heb ik er totaal geen zin in. Ontstaan door een gebrek aan energie of omdat ik er bijvoorbeeld geen ruimte voor voel. Dat kan dan weer komen omdat mijns inziens uitleg vermoedelijk weinig effect zal hebben bij de medewerker of het is wellicht een anderzijds antipathie van mij bij dit persoon.

Wat een verhaal! Waar gaat het over! Zowel om zorg vragen als zorg verlenen, het is ingewikkelder dan dat het misschien lijkt. Afstemmen is natuurlijk het toverwoord, maar zelfs dat is niet zo vanzelfsprekend. In mijn gedachten weet ik precies wat ik wil, maar weet de medewerker dat ook? Of het nu gaat om krabben op mijn neus, tandenpoetsen of eten geven, de logica ervan is dan wel duidelijk maar kennelijk anders dan de realiteit. Zelf lijkt het mij ook niet moeilijk om bij iemand anders in de mond kan schrobben? Ooit deed ik het bij mijn kinderen, maar verder heb ik het nog nooit gedaan.

Kijk eens door een andere bril en dan specifiek naar je eigen mond.

Belevenis

PRRRAOEW! Zoiets, maar dan anders. Voor de beeldvorming probeer ik de kreet op te schrijven.

Achter mijn laptop zittend en helemaal als de balkondeur open staat, dan hoor ik het. Uit het niets en razendsnel opdoemend. Een enigszins hoog en krijsend geluid. Met daarbij gelijktijdig een mix van klapperende vleugels en een rond de vleugels suizende luchtstroom. Of het geluid nu uit hun bek komt, wat ik op zich wel logisch vind, daarover ben ik toch wat vertwijfeld. Immers, ik weet niet anders dan dat duiven koeren.

Met dat ik dit schrijf wordt het tegendeel maar weer eens bewezen. Er komt een duif aangestormd die zonder ge-PRRRAOEW, maar wel met flink gesuis en geklapper, op de balustrade plaats neemt. De ene keer dus met, dan weer zonder aandachttrekkerij.

Al hoor ik het slechts, opkijken, laat staan opschrikken doe ik nauwelijks wanneer de tortelduiven, soms solo vaak als setje, komen aanstormen. In die enkele gevallen dat mijn hoofd zich als een automatisme toch naar het balkon en de wereld daarbuiten draait, word ik wel eens verrast als ik een knoeperd van een houtduif zie uitrusten dan wel smikkelen. Of een kraai, of een ekster.

Het proces van aanvliegen blijft een mooi schouwspel. De beesten komen snoeihard dichterbij fladderen of zweven. Enkele meters voor de landing worden de vleugels verticaal in een volledige spreidstand omhoog gegooid, zodat er wordt afgeremd en het beestje in een splitsecond tot stilstand komt op de balustrade van mijn balkon. Uiteraard eerst even zeer alert rondkijkend om daarna met hun snavel in de bak met zaadjes op de vogelplank te wroeten.

Dat ik bovenstaande als een belevenis in mijn blog schrijf is met enige tegenzin en ontstaan als een soort van wanhoopspoging. Een persoonlijker onderwerp kwam ik helaas niet tegen. Tot het inzicht ontstond dat hier wel eens een signaal achter schuil kon gaan. Misschien moest ik maar gaan accepteren dat ik in deze lange vakantieperiode nou eenmaal niet heel veel meer dan de sleur meemaak.

Eerder gaf ik al eens aan dat ik eigenlijk wel nog weg zou willen met een soort van vakantiereis, maar in werkelijkheid ben ik daar dubbel in. Ongeacht met wie, waar of wat lijkt het mij prettig om enkele dagen van huis te kunnen zijn. Daartegenover staat dat ik daar inmiddels behoorlijk tegenop zie. Het regelen van de zorg en de noodzakelijke hulpmiddelen, maar al zou dat zijn geregeld en zijn er zowaar vrijwilligers beschikbaar, dan is het uitleggen van welke ondersteuning ik verwacht ook een opgave. Begrijp mij goed, ik wil graag de eigen regie houden, maar dat heeft inmiddels duidelijk ook een keerzijde. Het uitleggen welke zorg ik nodig heb, de volgorde van de handelingen, waar ligt welk hulpmiddel. Of ik moet middels een persoonsgebonden budget een verpleegkundige of anderzijds PGB-er mee kunnen nemen. Maar volgens mij lukt iets dergelijks niet omdat ik nu eenmaal bij Fokus woon. Ingewikkeld verhaal, nogal omslachtig, nog maar eens uitzoeken, misschien zit ik er volledig naast.

Als onderbreking gedurende deze zomerperiode mocht ik nog enkele dagen in het ziekenhuis verblijven. Inmiddels komt het dagelijks leven weer op gang en dus ook de bijbehorende activiteiten en culturele uitjes. Leven!

Wil

Enkele weken terug werd ik dus weer eens in het ziekenhuis opgenomen. Wegens een blaasontsteking, zoals zou blijken. Het balen werd die eerste avond voor een bepaald moment nogal overschaduwd door een opmerking uit specifieke hoek.

De gehele happening is inmiddels bekend terrein. Allereerst kan ik na het sluiten van de achterdeuren min of meer aanvoelen waar de ambulance zich begeeft. De drempels, bochten en rotondes, het stoppen en optrekken, ik zweef met mijn ogen achter de ambulance aan. Na binnenkomst op de spoedeisende hulp volgen eerst de nodige handelingen met urine, bloed en infuus. Daarna zal er geheid ook nog een arts langskomen en moet ik wachten tot ik naar een afdeling kan.

Gevoelsmatig was het na een lange tussenpoze - verlamd door de koorts was ik meermaals flink weggezakt - maar ik schoot wakker van een openzwaaiende deur. In een flits zag ik op de klok dat het inmiddels al tegen 22:00 liep. Ik weet zeker dat het zo’n beetje 18:30 was toen ik dit kamertje binnenkwam. De arts hield zijn praatje, stelde wat vragen en eindigde met dat wat ik eigenlijk al verwachtte. Namelijk hoe ik dacht over eventueel reanimeren. Niet leuk om te vragen, we hopen het natuurlijk ook niet, maar voor het geval dát wil ik het u toch voorleggen. Terecht!

Nu heb ik onlangs na wat wikken een niet reanimeren-penning aangeschaft en ben daarbij ook lid geworden van de Nederlandse Vereniging Vrijwillige Euthanasie. Schrok ik ook van toen ik dit de eerste keer las. Trots is niet het goede woord hierbij, maar vol overgave kon ik de vraag beantwoorden. Duidelijk! En hoe denkt u dan over beademen? Jeetje, die vraag had ik op dat moment even niet verwacht. Of eigenlijk sowieso niet verwacht. Ehm, valt dat niet onder hetzelfde? Nee sukkel, natuurlijk niet. Maar dat realiseer ik mij nu pas. Nooit eerder heb ik daar over nagedacht. Heb ik zo’n penning, is dat kennelijk nog niet voldoende. Maar goed, daar moest ik dan nog maar eens over nadenken, vervolgde de arts. Misschien ook wel om mij uit dit soort van dilemma te verlossen. Om 0:23 ging ik naar een afdeling.

De vraag betreffende het beademen houdt mij sindsdien nogal bezig. Dat ik een wilsverklaring wil opstellen, daar twijfel ik niet over. Hoe wankel zo’n standpunt misschien ook zal zijn. Oftewel, ik wil beslissingen niet voor mij uitschuiven. Liever nu iets opstellen - echt niet overhaast - en daar wellicht later op terug willen komen, dan helemaal niets. Waarom? Daarom! Beademen kan zover ik weet breed worden uitgelegd. Afspraken om informatie te krijgen, met mijn huisarts en een MS-verpleegkundige zijn ingepland. Onlangs sprak ik informerend en zeker verhelderend met een vrijwilliger van de NVVE. Ook met mijn dochters heb ik uitgebreid van gedachten gewisseld. Hierover en over meer zaken die ik inmiddels vastgelegd heb betreffende overlijden.

Wat wil ik nog wel en wat niet meer! Blind, doof, stom, misschien een andere aandoening. Is er een grens? Kan ik die trekken? De verklaring volgt.

(Trouwens, wil ik dit schrijfsel op zondag online plaatsen, ben ik die avond daarvoor wederom de klos met daarachter een verhaal van vrijwel gelijke strekking. Toeval? Bang van niet.)

Hoelang

Diezelfde vraag was de afgelopen jaren vaker opgekomen. Maar steeds kon ik deze ook weer loslaten. Hetzij door zelfstandig omdenken, of door geruststellende woorden van een andere partij. Of gewoon vergeten, verdrongen door de hoe sleur van de dag.

Wonen bij Fokus ervaar ik al vanaf het begin als een vrijheid. Ondanks mijn beperkingen en het fysiek inleveren bleef ik mijn zelfstandigheid, dus eigen regie behouden. Er waren weinig obstakels die dit zouden kunnen inperken.

Tot het enthousiasme een aantal jaren geleden opeens verdween, toen er in korte tijd enkele medewerkers ontslag namen. Dat was wel even schakelen destijds, want daardoor neigde mijn wereld - en zeker weten ook die van zowel andere cliënten als ADL-ers - naar een situatie met een ietsiepietsie wanhoop. Het waren andere tijden dan vandaag de dag. Ook al hoorden wij via de media wel onheilspellende toekomstbeelden betreffende een tekort aan personeel binnen de zorg, in die tijd liepen hier voldoende medewerkers rond. Zo’n plotseling dipje kwam emotioneel hard aan!

Een gevolg was dat het vrijblijvend assistentie oproepen niet meer vanzelfsprekend was. Aan ons cliënten werd medewerking gevraagd om zoveel mogelijk de momenten van oproepen te bundelen. Anno nu heel logisch, toen nog onbekend terrein. In de lijn van deze ontwikkelingen ontstonden ook de eerste doemscenario’s. Stel dat er een moment komt dat ik, wegens een tekort aan personeel, niet meer hier kan wonen met mijn ook toen al veelzijdige hulpvraag. Maar dat bleek een storm in een glas water, helemaal in vergelijking met wat nog zou komen. Inmiddels meerdere ervaringen met afzwaaiende medewerkers verder, is behalve het zoveel mogelijk bundelen van aanvragen ook het besef van een personeelsschaarste de gewoonste zaak van de wereld.

Ook de momenten dat ik weer eens werd en wordt geconfronteerd met een beperkende factor wakkert de vraag aan. Hoelang kan ik hier nog blijven? Immers, wonen bij Fokus vraagt om zelf de regie hebben en houden. Wanneer bijvoorbeeld mijn stem minder krachtig wordt, dat heeft dus ook daar invloed op. Ook betreffende dat werd ik meermaals gerustgesteld. Maar ik kan niet ontkennen dat er desondanks ergens achterin mijn hoofd enige twijfel blijft hangen. Tot hoelang kan het elastiek om mijn veilige wereld opgerekt worden? Mijn hulpvraag zal alleen maar toenemen en het aantal medewerkers gaat ondertussen alleen maar de andere kant op.

Onlangs lag ik weer eens in het ziekenhuis met een blaasontsteking. Na enkele dagen kwam een zaalarts mii vertellen dat ik in principe weer naar huis kon. Maar zij had begrepen, na contact opnemen met Fokus, dat men nog twijfelde of ik daar nog wel de juiste zorg kon krijgen. Mijn reactie laat zich raden. Jeetje, nooit dergelijke signalen gekregen. Wel dat als ik ziek ben met een flinke koorts, men mij natuurlijk niet voortdurend kan vertroetelen. Maar daaromheen toch wel? En nu? Verhuizen? Tijdelijk ergens worden opgenomen.

Niet veel later k komt wam de betreffende persoon opnieuw bij mij. Vervelend nieuws, er was alsnog een verkeerde bacterie in de kweek van mijn urine aangetroffen. U moet nog een dag langer blijven. Het goede nieuws is, sorry daarvoor, ik had Fokus verkeerd begrepen. U kunt gerust naar huis.

Oef! Verhuizen wil ik niet.

Zwart

Enkele maanden terug scoorde ik de tickets. Zover ik weet is het altijd volle bak en dit jaar leek mij een uitgelezen kans om de sfeer te proeven.

Het begon erop te lijken dat ik dit jaar niet echt wég-weg zou gaan. Graag was ik onder de noemer van een vakantie met een organisatie ergens naartoe vertrokken, maar helaas. Waarom? Daarom. Dan maar de dagen vullen met dat wat ik graag doe, dus naar muziek of theater kijken. Echter, in de zomer ligt dat ook stil. Dan hebben we nog wel het festivalseizoen. Misschien waren er wel ergens optredens die ik doe graag wilde bekijken.

In die lijn viel mijn oog de Zwart Cross bij Lichtenvoorde. Al veel over gehoord, maar nooit geweest, dus waarom komende zomer niet? Enige twijfel was er wel, want kan ik hier wel uit de voeten? Op de beelden die werden opgeroepen als ik aan het festival denk, gebaseerd op verhalen en de uitnodigende site, zijn er zeker geen geplaveide wegen; wel gras, zand en misschien wel modder. Toch werd er gesproken over toegankelijkheid, dus waarom niet gewoon proberen? Met wat hulp van iemand die mij begeleid is alles mogelijk. Toch?

Er werd veel spektakel beloofd. De crosserij en stunts interesseren mij niet, theater en muziek des te meer. De dagkaarten voor zaterdag en zondag waren al uitverkocht, maar ook op het programma van de vrijdag werden er fijne optredens aangekondigd. De eerste namen maakten mij enthousiast. Alleen al de Dropkick Murphy’s, Money and the Man en het Deense Powersolo. Zo werd ik over de streep getrokken om twee tickets aan te schaffen. Met wie ik dan zou gaan, dat was van latere zorg.

Over het algemeen heb ik tot nu toe nauwelijks moeite hoeven doen om iemand te vinden die met mij meegaat tijdens met een cultureel uitje. Uiteraard voor de gezelligheid, maar ook voor de begeleiding, lees: bier halen en urinezak legen. Met een beetje fantasie kan ik altijd wel één of twee personen vinden. Mits ik de avond niet aanbiedt als bedankje of gewoon een cadeautje delen we de kosten of ik koop vooraf de kaartjes, de ander ter plekke het vocht. Dat terzijde!

Toch overkwam het mij de laatste jaren wel eens dat ik even niemand kon vinden die zich wilde opofferen. Dat hierbij mijn specifieke smaak van teringherrie een rol zal spelen, is slechts een vermoeden, maar niet onwaarschijnlijk. Er moest maar eens buiten mijn netwerk worden gezocht. Een poging daartoe via een daarvoor bestemde site van ZwolleDoet leverde niets op. Toen ik vorig jaar op Facebook een oproep plaatste reageerde een voormalig medewerkster van Fokus. Inmiddels zijn wij al enkele malen samen op pad geweest. Alle kosten zijn uiteraard voor mij, aan een soort van salaris doe ik niet. Weer terzijde!

Ook met de Zwarte Cross is zij mijn maatje. Ook al is er nog steeds enige twijfel bij mij betreffende energie en temperatuur, de zin is super! Totdat ik vorige week maandag zowaar weer eens werd opgenomen in het ziekenhuis, vanwege dikke koorts en een vermoeden tot blaasontsteking. Dus antibiotica, urine op kweek, wachten en herstellen.

Van mijn avontuur zie ik toch maar af. 

Factor

Met een PGB-er was ik onlangs onderweg van het winkelcentrum naar huis. Aan mijn rolstoelhangen twee goedgevulde tassen met boodschappen, op mijn voetenplank staan tussen mijn benen twee sixpacks bier gestapeld. Maar dat terzijde.

Ergens halverwege het zo’n 10 minuten lopen haalt zij de constatering aan dat ik tijdens ons parcours door het winkelcentrum weer aardig wat bekenden was tegengekomen. Met sommigen werd het een kort gesprekje, met een ander bleef het bij elkaar groeten. Het is inderdaad vaak het geval dat ik kennissen tegenkom. Is dat toeval? Misschien. Is mijn wereldje nou eenmaal zo klein? Ook misschien. Of komt het omdat ik nogal opval, dus snel herkend word met dat ding onder mijn kont. Wederom misschien. Tijdens het rondje langs de schappen was ook een flinke hoeveelheid ijsjes ingeslagen. Dat maakte dat ik niet de ruimte voelde om uitgebreid te gaan praten.

Inmiddels weet ik, zo verklaar ik aan haar, met alle gemak gesprekken te sturen, in te korten of zelfs af te kappen voordat ze überhaupt begonnen zijn. Omdat ik te moe ben, bepaalde lichamelijke ongemakken ervaar of, toegegeven, ik er gewoon geen zin heb. Asociaal? Zeg het maar. Daarop duidt mijn PGB-er dit tot één woord: jij hebt gewoon een hoop rolstoelcredits. Ja, ook al wist ik dat wel, nu heb ik de wetenschappelijke term.

Vergezeld door hoe die term gaan mijn gedachten terug naar een uurtje eerder. In de supermarkt passeerde ik een winkelwagen met in het zitje een kind. Zoals wel vaker in situaties met een klein kind, waar dan ook, kan ik mij niet beheersen en steek mijn tong uit. Ook al is dit natuurlijk grappig bedoeld en hoop ik een lach bij het kind uit te lokken, dit kan al dan niet door mijn rotkop natuurlijk totaal averechts uitpakken. Bij het kind en anders wel bij de meestal aanwezige ouder. Immers, een vreemdeling die je kind aan het huilen maakt. Een kind zal dat onderscheid nog niet maken, maar ik weet zeker dat een ouder, als die überhaupt al geïrriteerd raakt, bij mij niet verontwaardigd zal reageren vanwege je weet wel. Akkoord, dit is misschien niet het duidelijkste voorbeeld van rolstoelcredits.

Onlangs was ik in Meppel waar bij een muziekcafé een klein festival was georganiseerd. Daar kreeg ik spontaan de nodige biertjes aangereikt door wildvreemden. Ongetwijfeld wegens die sneue rolstoel. En uiteraard totaal niet vervelend hoor. Onderweg naar de uitgang rij ik nog over iemands tenen. Geef niet! Gevalletje rolstoelcredits!

Het feit dat ik de moeite neem om naar een optreden of theater te gaan wordt als bewonderenswaardig gezien en zeker weten die rolstoelcredits aanwakkeren. Ook toen onlangs bij dat café. De eigenaar sprak deze waardering uit en bedankte mij vol lof dat ik de moeite nam om naar zijn café te komen. Dit raakte mij. Inderdaad, zo vanzelfsprekend is dat niet. Kost het moeite? Dat is maar hoe je het bekijkt. Het feit dat ik mij niet snel laat tegenhouden door obstakels maakt dat ik zeker trots ben op mezelf. Daarbij moet ik toegeven inmiddels wel steeds meer met mijn conditie rekening te willen en moeten houden.

Laat ik maar genieten van die rolstoelcredits. En stiekem profiteren.          

Fataal

Het moment dat ik destijds las dat de mannen weer zouden gaan optreden ging er een schokgolf door mij heen. Super! Noem het gerust enkele helden van vroeger. De elpees, cassettebandjes en later cd’s werden grijs gedraaid.

Vanwege het 40 jaar geleden uitkomen van hun eerste elpee - Younger Days - werd besloten komende zomer enkele optredens te geven. Stap voor stap werden de locaties aangekondigd. Stiekem hoopte ik ook op een bezoekje aan Zwolle. Maar toen enkele weken later bleek dat ook de buitentuin van het Burgerweeshuis in Deventer werd bezocht was ik minstens zo opgetogen. Daar moest ik bij zijn!

De betreffende avond heb ik voor 18:45 de taxi gereserveerd. Zowaar, op dat tijdstip wordt er gebeld dat de taxi aanstaande is. Maar als ik de lift uitkom zie ik al dat er iets niet klopt. Buiten staat een Caddy en daar past mijn rolstoel niet in. Sterker, dit is mij eerder overkomen, waardoor ik nu altijd bij het aanvragen van een taxi overduidelijk vermeld dat er geen Caddy of andere kleine bus moet komen. Mijn rolstoel is hoog en een grote bus is een vereiste. De chauffeur van de Caddy ziet dat ook en erkent dat, al heeft de planning dit detail over het hoofd heeft gezien, hij dit ook had kunnen lezen bij de aanvraag. Na wat overleggen verzekert hij mij dat er over een kwartier een taxi komt.

Om 19:15 is dat kwartier nog steeds bezig. Als ik bel moet ik lang wachten. Tegen 19:30 hoor ik dat het nog hooguit 10 minuten zal duren. Met ’Meneer, ik praat geen onzin’ wordt geprobeerd mijn twijfel weg te nemen. Als het 19:50 is vraag ik om duidelijkheid. Een medewerkster vertelt dat de chauffeur die zou moeten komen de opdracht niet heeft ontvangen en ergens anders heen is gegaan. Zij moet bekennen dat het gewoon erg lastig is om nu nog een taxi te vinden, ’we doen ons best, u hoort van ons’. In mijn appartement ga ik, samen met wie ik op pad zou gaan, maar aan het bier. De hele avond min of meer Zum Klote.

Rond 20:15 blijkt dat er 21:00 een taxi kan komen, waarop ik in dubio sta. Wil ik hier überhaupt nog gebruik van maken? Eigenlijk heb ik geen reet zin meer om nog weg te gaan, maar ook weer wel. Het gaat immers wel om The Fatal Flowers. Ja dus, laat maar komen.

Dat het eenmaal in Deventer aangekomen, het is bijna 22:00, flink regent is wel even balen. Dit duurt gelukkig niet lang. Door diezelfde regen is het voorprogramma wat uitgelopen en beginnen mijn helden nu pas met optreden. Omdat ze nou eenmaal om 23:00 moeten stoppen, worden de nummers achter elkaar doorgepompt. Het is een groot feest van herkenning. Ik kan alles meezingen, of in ieder geval playbacken, dus ik geniet.

Om 23:10 sta ik met een goed gevoel weer in de taxi naar huis. De frustratie is niet weg, de stress niet vergeten, maar op dat moment overheersen het concert en de flashbacks.

Uiteraard heb ik een klacht ingediend en inmiddels weet ik dat zowel de reiskosten voor de heenweg als de concertkaartjes worden vergoed.